Mensenrechtenchef Volker Türk van de Verenigde Naties heeft Israël beschuldigd van apartheid op de Westelijke Jordaanoever. Volgens hem worden de Palestijnen in dat gebied systematisch gediscrimineerd.

Onafhankelijke VN-experts spraken eerder al van apartheid op de Westelijke Jordaanoever. Het is voor het eerst dat de mensenrechtenchef dat woord gebruikt, meldt persbureau AFP.

“De rechten van de Palestijnen op de Westelijke Jordaanoever worden systematisch onderdrukt. Dit is een heel ernstige vorm van rassendiscriminatie en segregatie, die lijkt op het soort apartheidssysteem dat we eerder hebben gezien”, zegt Türk in een verklaring.

“Of het nu gaat om toegang tot water, school, spoedeisende hulp in het ziekenhuis, familie- of vriendenbezoek of het oogsten van olijven: elk aspect van het leven van Palestijnen op de Westelijke Jordaanoever wordt gecontroleerd en beperkt door de discriminerende wetten, het beleid en de praktijken van Israël.”

Het bureau van Türk brengt woensdag een nieuw rapport uit, waarin staat dat Israëliërs en Palestijnen ongelijk worden behandeld door de Israëlische autoriteiten. Volgens het onderzoek is de segregatie van de groepen de afgelopen jaren steeds verder toegenomen en lijkt het erop dat Israël daar een permanent beleid van wil maken.

Geweld op Westoever toegenomen sinds begin oorlog

Israël heeft de Westelijke Jordaanoever bezet sinds 1967. Israëlische kolonisten stichtten daar sindsdien nederzettingen die volgens de VN illegaal zijn. Momenteel wonen meer dan een half miljoen Israëliërs in die nederzettingen. Het geweld op de Westoever is de afgelopen jaren toegenomen, vooral sinds de aanval van Hamas op 7 oktober 2023, waarna de oorlog in Gaza uitbrak.

Sinds het begin van die oorlog hebben Israëlische troepen en kolonisten volgens een telling van persbureau AFP meer dan duizend Palestijnen omgebracht op de Westoever. Volgens Israëlische cijfers zijn in dezelfde periode minstens 44 Israëlische militairen of burgers omgekomen bij Palestijnse aanvallen of Israëlische operaties.

Sinds het begin van de oorlog in Gaza hebben de Israëlische autoriteiten “het gebruik van onrechtmatig geweld, willekeurige detentie en marteling verder uitgebreid”, staat in het rapport. Toegenomen onderdrukking, beperkingen van persvrijheid en bewegingsbeperkingen hebben volgens onderzoekers ook geleid tot “een ongekende verslechtering van de mensenrechtensituatie”.

Al met al komt het beleid van Israël op de Westoever neer op een schending van een internationaal antiracismeverdrag, stelt het rapport. Het VN-mensenrechtenbureau roept Israël woensdag dan ook op een einde te maken aan zijn “onrechtmatige aanwezigheid” op de Westoever. Daarvoor moeten de nederzettingen worden ontmanteld, alle kolonisten weg uit het gebied en moet Israël het recht van het Palestijnse volk op zelfbeschikking respecteren.