Donald Trump aast al langer op Groenland, en de Amerikaanse president lijkt tot veel bereid om het autonoom gebied in handen te krijgen. Dat zorgt voor spanning binnen de NAVO waar zowel de VS als Denemarken lid van zijn. Volg hier alle ontwikkelingen live.

Deens pensioenfonds stapt uit Amerikaanse overheidsobligaties

Het Deense pensioenfonds AkademikerPension is van plan om tegen het einde van de maand niet langer te beleggen in Amerikaans staatspapier. Denemarken en de VS zijn verwikkeld in een conflict over Groenland, maar officieel wordt verwezen naar de “hoge kredietrisico’s” door het beleid van Trump.

“De Verenigde Staten zijn gewoon geen goede kredietverstrekker en op de lange termijn zijn de overheidsfinanciën van de VS niet houdbaar”, zegt de chief investment officer bij AkademikerPension aan persagentschap Bloomberg.

Het Deense pensioenfonds beheert zo’n 25 miljard euro aan pensioengelden voor leraren en academici. Eind vorig jaar was zo’n 100 miljoen dollar belegd in Amerikaanse overheidsobligaties. Volgens de chief investment officer is besloten “dat we hiervoor een alternatief kunnen vinden”.

Gisteren22:09

Kallas: “EU zal standhouden, maar NAVO best geplaatst voor veiligheidskwesties”

De hoge vertegenwoordiger van het buitenlandse beleid van de Europese Unie, Kaja Kallas, heeft de EU dinsdag opgeroepen om kalm en verenigd te blijven en “vast te houden aan haar standpunten” tegenover de dreigementen van de Amerikaanse president Donald Trump om Groenland in te lijven. Ze benadrukte ook dat de NAVO “goed geplaatst is om een antwoord te bieden op veiligheidsvraagstukken” als dat nodig zou zijn.

“De uitspraken van Donald Trump van zaterdag hebben een ongeziene situatie gecreëerd. Ons antwoord moet zijn om kalm en standvastig te blijven en eensgezind op te treden”, aldus Kallas in het Europees Parlement in Straatsburg. 

De Estse herinnerde eraan dat de EU met Groenland samenwerkt op vlak van onderwijs, opleiding en duurzame ontwikkeling. En dat de Commissie heeft voorgesteld om de fondsen voor Groenland te verdubbelen in de volgende meerjarenbegroting. “We zijn niet geïnteresseerd in een conflict, maar we zullen voet bij stuk houden”, aldus Kallas nog. “Europa beschikt over een reeks instrumenten om zijn belangen te verdedigen”, voegde ze toe, zonder in detail te treden. 

Wat de bezorgdheden over de veiligheid van Groenland betreft, “is de NAVO goed geplaatst om te reageren”, aldus Kallas. “We zien momenteel echter geen acties van Rusland of China met betrekking tot Groenland. Dat moet heel dudielijk zijn. Maar we moeten ons daarop voorbereiden.”

Als de VS zich zorgen maken over hun veiligheid of over kritieke grondstoffen, kan er samen naar een oplossing gezocht worden, aldus Kallas nog. “We moeten deze uitdaging eensgezind en vastberaden aanpakken.”

Gisteren21:58

Deense premier: “Groenland laat ik nooit vallen”

Nadat de Deense premier Mette Frederiksen daarnet al zei dat Europa moet terugslaan als de VS hogere invoertarieven oplegt, heeft ze er zonet aan toegevoegd dat zij “Groenland nooit zal laten vallen”.

Gisteren21:53

Groenlandse premier: “Militaire operatie is onwaarschijnlijk, maar we moeten klaar zijn”

Volgens de Groenlandse premier Jens-Frederik Nielsen is een militaire operatie tegen Groenland “onwaarschijnlijk”, maar moet het gebied wel “voorbereid” zijn. Dat zei hij over het feit dat de Amerikaanse president Donald Trump Groenland wil annexeren.

“Het is onwaarschijnlijk dat militair geweld zal worden gebruikt, maar het is ook niet uitgesloten. De andere partij (Donald Trump, red.) heeft dat duidelijk gezegd”, zei Nielsen tijdens een persconferentie in Nuuk, de hoofdstad van Groenland. 

“Daarom moeten we op alle mogelijkheden voorbereid zijn, maar laten we wel benadrukken dat Groenland deel uitmaakt van de NAVO en dat een escalatie ook gevolgen zou hebben voor de rest van de wereld.”

Gisteren21:25

Ironische rode petjes erg populair in Denemarken

Rode petjes met daarop in het wit de boodschap ‘Make America Go Away’, een ironische knipoog naar de Make America Great Again-petjes van Donald Trump, zijn uitgegroeid tot een hit in een kledingwinkel in Kopenhagen. Mede-eigenaar Michael, die zijn familienaam liever geheim wil houden, van de winkel vertelde aan Reuters dat de petten maandenlang onverkocht waren gebleven, maar daarna snel aan populariteit wonnen. “We hebben er in eerste instantie maar honderd gemaakt. Toen het viraal ging, was het heel erg populair.”

Hoofdeigenaar Jesper Rabe Tonnesen bedacht een van de slogans op de petten, “Nu det NUUK” – een Deense woordspeling die klinkt als “Nu det nok”, wat “Nu is het genoeg” betekent, maar waarbij “nok” is vervangen door “Nuuk”, de hoofdstad van Groenland. “Ik dacht: ‘Hoe kun je op een eenvoudige manier communiceren en tegelijkertijd voet bij stuk houden?’, vertelde Tonnesen, eraan toevoegend dat hij zaterdag tijdens een protest in Kopenhagen 300 petten had uitgedeeld met een bakfiets.

Gisteren20:33

Scherpe Macron: “Verschuiving naar een wereld zonder regels”

De wereld maakt een verandering door wat het naleven van regels en internationaal recht betreft. Dat heeft de Franse president Emmanuel Macron gezegd in Davos. “Het is… een verschuiving naar een wereld zonder regels, waar het internationaal recht met voeten wordt getreden en waar de enige wet die lijkt te tellen die van de sterkste is”, zei Macron, eraan toevoegend dat wat hij “imperiale ambities” noemde, weer de kop opstaken.

De Franse president benadrukte ook het belang van de Europese Unie in zijn toespraak. “Het gaat soms te traag, dat is zeker, en het moet hervormd worden, dat is zeker, maar het is voorspelbaar, loyaal en je weet dat de spelregels gewoon de rechtsstaat zijn.” Hij zei dat Europa “veel sterker en autonomer” moet worden om “wereldwijde onevenwichtigheden te herstellen”. “Wij zijn ervan overtuigd dat we meer groei nodig hebben, dat we meer stabiliteit nodig hebben in deze wereld. Maar we geven de voorkeur aan respect boven intimidatie, en we geven de voorkeur aan de rechtsstaat boven brutaliteit.”

Macron was scherp voor Donald Trump en zei dat een ontmoeting tussen de twee in Davos er niet zit aan te komen.

Tijdens zijn toespraak droeg Macron opnieuw een pilotenzonnebril, omdat hij al enkele dagen kampt met een ontstoken oog. Er is een bloedvat in zijn oog gesprongen, waardoor dat bloeddoorlopen is en er niet uit ziet. “Maar het is niets ernstigs”, stelde hij iedereen eerder al gerust.

Gisteren20:16

Deense premier: “In geval van een handelsoorlog moet Europa terugslaan”

Europa zal “uiteraard moeten terugslaan” in geval van een handelsoorlog, zo zegt de Deense premier Mette Frederiksen. Ze doet die uitspraak nadat de Amerikaanse president Donald Trump afgelopen weekend dreigde met extra invoerheffingen voor Europese landen die zich verzetten tegen zijn plan om Groenland te annexeren. “Als iemand een handelsoorlog tegen Europa begint, wat ik natuurlijk niet kan aanbevelen, dan moeten we natuurlijk terugslaan. We hebben geen andere keuze”, zei Frederiksen.

Daarbij zei ze verder nog dat haar land “nooit op zoek is geweest naar conflicten”. “We hebben altijd naar samenwerking gestreefd en zijn al vele jaren een trouwe en nauwe bondgenoot” van de Verenigde Staten, voegde ze er voor het parlement aan toe.

De Belgische premier Bart De Wever sprak zich dinsdag ook al fors uit over de kwestie. Normaal gezien heeft de premier morgen in Davos een ontmoeting met de Amerikaanse president.

Gisteren19:47

Premier De Wever in Davos: “Amerika overschrijdt rode lijnen”

Volgens premier De Wever (N-VA) staat 80 jaar Atlantisme op de helling als de Amerikaanse president zijn claim op Groenland niet opgeeft. Dat zei hij dinsdag tijdens een panelgesprek op het World Economic Forum in Davos. “Tot nu toe hebben we geprobeerd de nieuwe president tegemoet te komen”, zei De Wever. “We zijn zeer toegeeflijk geweest, bijvoorbeeld over de handelstarieven. We waren toegeeflijk in de hoop zijn steun te krijgen voor de oorlog in Oekraïne. Maar nu worden er zoveel rode lijnen overschreden dat je moet kiezen voor je zelfrespect. Een gelukkige vazal zijn is één ding. Een ongelukkige slaaf zijn is iets anders.”

Morgen ontmoet de premier Trump in aanwezigheid van koning Filip. Over die ontmoeting zei hij het volgende: “De boodschap die we moeten sturen zal zijn: jullie overschrijden hier rode lijnen. Ofwel staan we samen, ofwel staan we verdeeld. En als we verdeeld zijn, betekent dat het einde van een tijdperk. Tachtig jaar atlantisme loopt dan werkelijk ten einde. Zoals Gramsci zei: ‘Als het oude stervende is en het nieuwe nog niet geboren, leef je in een tijd van monsters’, en het is aan hem om te beslissen of hij een monster wil zijn — ja of nee.” 

Verder noemde De Wever het “geen goed idee” om te onderhandelen met de Russische president Vladimir Poetin “omdat Europa niet altijd over de harde macht beschikt om zijn woorden kracht bij te zetten en daar snel verandering in moet brengen”. “De uitbreiding van de Europese Unie is belangrijk omdat het in Europa is dat landen lid willen worden van de Unie. Niemand wil lid worden van China en geen enkele buur van de VS zegt dat hij lid wil worden van de VS.”

(Marnix Int Panis)

Gisteren17:49

Europees Commissievoorzitter Von der Leyen belooft “vastberaden, eensgezinde en proportionele” reactie van EU

De Europese Unie zal op een “vastberaden, eensgezinde en proportionele” manier reageren op de Amerikaanse bedreigingen rond Groenland. Dat heeft Europese Commissievoorzitter Ursula von der Leyen gezegd op het Wereld Economisch Forum in Davos. De EU werkt ook aan een “pakket om de veiligheid in het Noordpoolgebied te ondersteunen”, zei ze.

Sinds de Amerikaanse president Donald Trump dit weekend tarieven heeft aangekondigd tegen acht Europese landen die militairen naar Groenland hebben gestuurd, is de EU in crisismodus. Donderdag komen de staatshoofden en regeringsleiders samen voor een extra Europese top, en zowel vanuit Frankrijk als vanuit het Europees Parlement klinken oproepen om het antidwanginstrument in te zetten tegen de VS. Het Parlement heeft alvast de stemming over een initiatiefrapport over de relaties tussen de EU en de VS, die gepland was voor woensdag, uitgesteld.

Von der Leyen benadrukte dinsdag dat de EU en de VS dezelfde doelstellingen hebben als het gaat over de veiligheid van het Noordpoolgebied. “Daarom zijn de voorgestelde extra tarieven een fout, zeker tussen twee oude bondgenoten”, aldus de Duitse. “De EU en de VS hebben vorig jaar in juli een handelsdeal gesloten. (…) En als vrienden de hand schudden, moet dat iets betekenen.”

De “gevaarlijke neerwaartse spiraal” die de tarieven veroorzaken, “zou enkel de tegenstanders helpen die we allebei uit ons strategisch landschap willen weren”, aldus Von der Leyen ook. “Daarom zal onze respons vastberaden, eensgezind en proportioneel zijn.” 

Maar de EU moet ook strategische stappen zetten, zei ze. “Daarom werken we aan een pakket om de veiligheid in het Noordpoolgebied te ondersteunen.” Zo bevestigt de EU haar “volledige solidariteit” met Groenland en Denemarken en werkt ze aan een “enorme golf van Europese investeringen” in Groenland. Daarnaast zal de EU met de VS en haar andere partners werken aan de veiligheid van het Noordpoolgebied, en zal ze haar investeringen opvoeren. Voor Von der Leyen moet de EU bijvoorbeeld inzetten op de aankoop van ijsbrekers en andere vitale apparatuur. Tot slot zal de EU haar veiligheidspartnerschappen versterken met landen als het Verenigd Koninkrijk, Canada, Noorwegen en IJsland. 

De EU werkt ook aan haar eigen veiligheidsstrategie, die later dit jaar wordt voorgesteld. In het kader daarvan zal de strategie voor het Noordpoolgebied worden aangepast. “De kern daarvan wordt het fundamentele principe dat het aan soevereine volkeren is om over hun eigen toekomst te beslissen”, aldus Von der Leyen.

Gisteren14:57

Trump beschuldigt ook Britten van “zwakheid” door overdracht van eilandengroep

De Amerikaanse president Donald Trump legt op Truth Social ook uit dat de Amerikaanse claim op Groenland er mede gekomen is door de Britse beslissing om de Chagoseilanden aan Mauritius over te dragen. Op het eiland Diego Garcia, dat deel uitmaakt van de archipel, bevindt zich een Amerikaanse militaire basis. “Het lijdt geen twijfel dat China en Rusland deze daad van totale zwakheid hebben opgemerkt”, aldus Trump. “Dat zijn internationale machten die alleen kracht erkennen, en het is daarom dat de Verenigde Staten van Amerika onder mijn leiderschap, na amper een jaar, gerespecteerd worden als nooit eerder.”

De Chagoseilanden hoorden tot 1965 bij het Afrikaanse land Mauritius dat tot dan een Britse kolonie was. Bij de onafhankelijkheid van Mauritius werden de eilanden afgesplitst en bleven ze Brits. Vorig jaar werd het akkoord ondertekend waarmee de eilanden aan Mauritius worden overgedragen. De Britten en de Amerikanen huren samen nog de militaire basis op Diego Garcia.

Gisteren14:57

Trump deelt afbeelding waarin hij Amerikaanse vlag plant op Groenland

De Amerikaanse president Donald Trump heeft op Truth Social een met AI gemaakte afbeelding gedeeld waarop te zien is hoe hij, samen met zijn vicepresident J.D. Vance en zijn minister van Buitenlandse Zaken Marco Rubio, een Amerikaanse vlag plant op een stuk besneeuwd gebied dat Groenland moet voorstellen. Op een bordje staat te lezen dat het eiland, nu een autonome regio behorend tot het Deense koninkrijk, sinds 2026 Amerikaans grondgebied is.

Gisteren14:14

Macron stelt Trump voor om donderdag G7-top in Parijs te houden: “Ik begrijp niet wat je aan het doen bent in Groenland”

De Franse president Emmanuel Macron heeft zijn Amerikaanse collega Donald Trump een bericht gestuurd met het voorstel om donderdagnamiddag, na het Wereld Economisch Forum in het Zwitserse Davos, een ontmoeting te hebben met de G7-landen. Trump postte een screenshot van het bericht op Truth Social, en de entourage van de Franse president heeft bevestigd dat het inderdaad van Macron komt. In Brussel staat donderdagnamiddag ook een top van de Europese leiders gepland over de situatie in Groenland.

“Over Syrië zitten we op dezelfde lijn”, zegt Macron aan zijn “vriend”. “In Iran kunnen we fantastische dingen doen. Ik begrijp niet wat je in Groenland aan het doen bent. Laat ons proberen om grootse dingen te bouwen.” De Franse president stelt daarom voor om donderdagnamiddag in Parijs een G7-top te houden. “Ik kan de Oekraïeners, de Denen, de Syriërs en de Russen in de marge uitnodigen”, aldus Macron.

Eerder dreigde Trump ermee invoerheffingen van 200 procent in te voeren op Franse wijn en champagne, na de weigering van Macron om toe te treden tot de zogenaamde ‘Vredesraad’ van Trump. Voor Frankrijk zijn die straftarieven “onaanvaardbaar”, laat het land weten.

Gisteren13:41

Alle ogen op Davos

De discussie over de Amerikaanse dreigementen richting Groenland zal een nieuw hoofdstuk kennen op het World Economic Forum in het Zwitserse Davos. Dat is wel duidelijk, nu de Amerikaanse president Donald Trump heeft bevestigd dat hij heeft ingestemd met een gesprek met de Europese leiders over dat onderwerp in de marge van de top.

Trump zal in Zwitserland ook een ontmoeting hebben met onze premier Bart De Wever en koning Filip. De Wever liet zich maandag al ontvallen dat “het verhaal van Trump met vriendelijkheid te benaderen zijn limieten heeft bereikt.”

Gisteren13:30

Trump: “Ingestemd met bijeenkomst in Davos”

De Amerikaanse president Donald Trump heeft in een telefoongesprek met NAVO-secretaris-generaal Mark Rutte naar eigen zeggen ingestemd met een overeenkomst “met verschillende partijen” over zijn dreigement om Groenland in te nemen. Met welke partijen de Amerikaanse president zou spreken, zegt hij niet. Het officiële programma in Davos start dinsdag, Trump komt woensdag in Zwitserland aan. Hij zal er om 14 uur een toespraak geven.

“Ik heb een zeer goed telefoongesprek gehad met Mark Rutte, de secretaris-generaal van de NAVO, over Groenland”, klinkt het op Truth Social. “Ik heb ingestemd met een bijeenkomst van de verschillende partijen in Davos, Zwitserland. Zoals ik iedereen heel duidelijk heb gemaakt, is Groenland van cruciaal belang voor de nationale en wereldwijde veiligheid. Er is geen weg terug – en daar is iedereen het over eens! De Verenigde Staten van Amerika zijn verreweg het machtigste land ter wereld. Dat is grotendeels te danken aan de wederopbouw van ons leger tijdens mijn eerste ambtstermijn, een wederopbouw die in een nog sneller tempo wordt voortgezet. Wij zijn de enige macht die vrede in de wereld kan garanderen – en dat doen we, heel eenvoudig, door middel van kracht! President Donald J. Trump” 

Trump deelde ook een privébericht van Rutte. In het bericht bewierookt de NAVO-topman, die de Amerikaanse president eerder ook al “daddy” noemde, voor zijn “ongelooflijke” werk in Syrië. “Ik ga mijn gesprekken met de media hier in Davos gebruiken om uw werk daar, in Gaza en in Oekraïne in de kijker te zetten”, zegt Rutte in het bericht. “Ik ben vastbesloten om stappen vooruit te zetten over Groenland. Ik kan niet wachten om je te zien.” Bronnen dicht bij Rutte hebben bevestigd dat het bericht inderdaad van de Nederlander komt. Vorig jaar deelde Trump ook al een bericht van Rutte waarin hij uitgebreid met lof zwaait.